درمان تاندونیت در طب کار؛ بررسی تاندونیت شغلی و راه‌های کنترل آن

تاندونیت شغلی یکی از مشکلات اسکلتی‌عضلانی است که ممکن است در کارکنانی با فعالیت‌های تکراری، اعمال نیروی زیاد یا وضعیت‌های نامناسب بدن ایجاد یا تشدید شود. شانه، آرنج، مچ دست و برخی بخش‌های دیگر اندام‌ها می‌توانند درگیر شوند. نوع مشکل نیز به فعالیت فرد و تاندون تحت فشار بستگی دارد.

درمان تاندونیت فقط به کاهش موقت درد محدود نمی‌شود. اگر عامل ایجادکننده یا تشدیدکننده در محیط کار باقی بماند، ممکن است علائم دوباره ظاهر شوند. به همین دلیل، در طب کار علاوه بر ارزیابی وضعیت فرد، نحوه انجام وظایف و عوامل ارگونومیک نیز اهمیت دارند.

طب کار آریا پژوهان غرب در تهران با بررسی سلامت کارکنان و عوامل زیان‌آور شغلی، به شناسایی مشکلات مرتبط با کار و عوامل قابل اصلاح کمک می‌کند. این رویکرد می‌تواند بخشی از برنامه پیشگیری از اختلالات اسکلتی‌عضلانی در محیط کار باشد.

تاندونیت شغلی چیست؟

تاندون ساختاری است که عضله را به استخوان متصل می‌کند. فعالیت‌های مکرر یا فشار بیش از حد می‌توانند باعث بروز درد و اختلال در عملکرد ناحیه درگیر شوند. در محیط کار، حرکات تکراری، اعمال نیرو و بعضی وضعیت‌های نامناسب از عوامل مهمی هستند که باید بررسی شوند.

البته هر تاندونیتی منشأ شغلی ندارد. ورزش، فعالیت‌های روزمره، افزایش ناگهانی حجم فعالیت و برخی مشکلات پزشکی نیز می‌توانند نقش داشته باشند. پزشک برای بررسی ارتباط احتمالی با شغل، شرح حال و شرایط واقعی کار را در کنار یافته‌های بالینی در نظر می‌گیرد.

چه عواملی احتمال تاندونیت شغلی را افزایش می‌دهند؟

عوامل خطر در مشاغل مختلف یکسان نیستند. کارکنان خطوط تولید، تعمیرکاران، برخی کارگران ساختمانی، کاربران ابزارهای دستی و حتی بعضی کارکنان اداری ممکن است با حرکات تکراری یا وضعیت‌های نامناسب مواجه شوند.

• تکرار زیاد یک حرکت در طول شیفت کاری
• اعمال نیروی زیاد با دست یا اندام فوقانی
• کار مداوم با دست بالاتر از سطح شانه
• خم یا منحرف نگه داشتن مچ هنگام انجام کار
• استفاده طولانی از بعضی ابزارهای دستی
• دسترسی مکرر به وسایل دور از بدن
• فرصت ناکافی برای تغییر فعالیت
• ترکیب حرکات تکراری با وضعیت نامناسب بدن

ترکیب چند عامل معمولاً اهمیت بیشتری دارد. برای نمونه، یک حرکت تکراری زمانی می‌تواند فشار بیشتری ایجاد کند که هم‌زمان به نیروی زیاد یا وضعیت نامناسب مفصل نیاز داشته باشد.

علائم تاندونیت شغلی چگونه ظاهر می‌شوند؟

درد در ناحیه درگیر یکی از شکایت‌های اصلی است. برخی افراد هنگام انجام یک حرکت مشخص ناراحتی بیشتری احساس می‌کنند. حساسیت موضعی، خشکی یا کاهش راحتی حرکت نیز ممکن است وجود داشته باشد.

گاهی فرد متوجه می‌شود که علائم در طول شیفت کاری افزایش پیدا می‌کنند یا پس از انجام یک وظیفه تکراری بیشتر می‌شوند. این الگو می‌تواند اطلاعات مفیدی برای پزشک فراهم کند، اما به‌تنهایی شغلی بودن مشکل را ثابت نمی‌کند.

درد شدید، ضعف قابل توجه، محدودیت واضح حرکت یا علائم مداوم نیاز به بررسی پزشکی دارند. تشخیص دقیق اهمیت دارد، زیرا همه دردهای اطراف مفاصل ناشی از تاندونیت نیستند.

درمان تاندونیت شغلی در طب کار چگونه انجام می‌شود؟

روش درمان به محل درگیری، شدت علائم، مدت مشکل و شرایط فرد بستگی دارد. پزشک ابتدا تلاش می‌کند علت علائم را مشخص کند. در مواردی که فعالیت شغلی نقش دارد، بررسی وظیفه کاری نیز بخشی مهم از مدیریت مشکل خواهد بود.

کاهش موقت فعالیت تشدیدکننده ممکن است در برخی موارد توصیه شود. پزشک همچنین بر اساس شرایط فرد درباره درمان‌های مناسب تصمیم می‌گیرد. در صورت نیاز، ارجاع برای بررسی تخصصی یا توان‌بخشی انجام می‌شود.

نکته مهم این است که کارکنان نباید بدون ارزیابی پزشکی، درمان دارویی یا محدودیت کاری را برای خود تعیین کنند. برنامه درمان باید متناسب با نوع مشکل و شرایط شغلی فرد باشد.

نقش ارگونومی در درمان تاندونیت شغلی

ارگونومی برای هماهنگ کردن شرایط کار با توانایی‌های کارکنان استفاده می‌شود. در اختلالات اسکلتی‌عضلانی، هدف اصلی کاهش مواجهه با عوامل قابل کنترل مانند تکرار زیاد، اعمال نیروی بالا و وضعیت‌های نامناسب است.

گاهی تغییر ارتفاع سطح کار، نزدیک کردن ابزار به بدن یا اصلاح محل قرارگیری تجهیزات می‌تواند فشار غیرضروری را کاهش دهد. در مشاغل دیگر، استفاده از ابزار مناسب یا تغییر روش انجام وظیفه اهمیت بیشتری دارد.

تغییر وظایف نیز باید بر اساس ارزیابی واقعی محیط انجام شود. یک راهکار ثابت برای تمام کارکنان مناسب نیست و اصلاحات باید با نوع شغل هماهنگ باشند.

تاندونیت شانه و فعالیت‌های بالای سر

کار طولانی با دست‌های بالا می‌تواند فشار زیادی به ساختارهای شانه وارد کند. این وضعیت در بعضی فعالیت‌های صنعتی، تعمیرات، نصب تجهیزات و مشاغل ساختمانی دیده می‌شود.

قرار دادن ابزار و قطعات در محدوده دسترسی مناسب می‌تواند نیاز به بالا بردن مکرر دست را کاهش دهد. اگر امکان تغییر طراحی محل کار وجود داشته باشد، این اصلاح معمولاً از تکیه صرف بر آموزش کارکنان مؤثرتر است.

تاندونیت آرنج و مچ در محیط کار

استفاده تکراری از دست و ابزار می‌تواند آرنج، ساعد و مچ را نیز تحت فشار قرار دهد. گرفتن محکم ابزار، اعمال نیروی زیاد و تکرار مداوم یک حرکت از مواردی هستند که هنگام ارزیابی شغل بررسی می‌شوند.

طراحی دسته ابزار، وزن تجهیزات و نحوه قرارگیری مچ نیز اهمیت دارند. اگر کارمند برای انجام وظیفه مجبور باشد مچ را مدت زیادی در زاویه نامناسب نگه دارد، بررسی ارگونومی ایستگاه کاری ضروری‌تر می‌شود.

تاندونیت شغلی و معاینات طب کار

در معاینات طب کار در تهران، پزشک می‌تواند درباره نوع فعالیت، مدت انجام وظیفه و زمان شروع علائم سؤال کند. مشخص شدن اینکه چه حرکتی علائم را بیشتر می‌کند نیز اطلاعات مهمی ارائه می‌دهد.

سابقه آسیب‌های قبلی و فعالیت‌های خارج از محیط کار هم باید در نظر گرفته شوند. سپس پزشک بر اساس معاینه تصمیم می‌گیرد که آیا بررسی یا ارجاع تخصصی بیشتری لازم است.

در طب کار آریا پژوهان غرب، ارتباط میان شرایط سلامت فرد و وظایف شغلی مورد توجه قرار می‌گیرد. این موضوع در معاینات بدو استخدام، دوره‌ای و بررسی مشکلات احتمالی مرتبط با کار اهمیت دارد.

آیا تغییر موقت وظایف کاری مفید است؟

در بعضی کارکنان، پزشک ممکن است بر اساس شدت مشکل و نوع وظیفه، تغییر موقت برخی فعالیت‌ها را مناسب بداند. هدف این است که فشار تشدیدکننده کاهش پیدا کند و در عین حال شرایط فرد به‌طور دوره‌ای ارزیابی شود.

این تصمیم باید فردی باشد. محدودیت یکسان برای تمام افراد مبتلا به درد شانه، آرنج یا مچ مناسب نیست. همچنین بازگشت به فعالیت معمول باید بر اساس وضعیت بالینی و نیازهای واقعی شغل بررسی شود.

راهکارهای پیشگیری از تاندونیت شغلی

• کاهش حرکات تکراری غیرضروری
• اصلاح ارتفاع و طراحی سطح کار
• قرار دادن ابزار در محدوده مناسب دسترسی
• کاهش نیاز به اعمال نیروی زیاد
• انتخاب ابزار متناسب با وظیفه
• کاهش کار طولانی با دست بالای شانه
• ایجاد امکان تغییر فعالیت در طول شیفت
• گزارش زودهنگام علائم مداوم

برنامه‌های ارگونومی زمانی مؤثرتر هستند که عوامل خطر به‌صورت سیستماتیک شناسایی شوند. بررسی گزارش‌های کارکنان، مشاهده نحوه انجام وظایف و اصلاح فرآیندهای پرخطر می‌توانند در این برنامه نقش داشته باشند.

نقش طب کار آریا پژوهان غرب در سلامت کارکنان

طب کار آریا پژوهان غرب با ارائه معاینات سلامت شغلی، شرایط کارکنان را در ارتباط با مواجهه‌ها و نیازهای شغلی بررسی می‌کند. مشکلات اسکلتی‌عضلانی نیز در صورت ارتباط با وظایف فرد نیازمند توجه به شرایط محیط کار هستند.

پایش علائم، شناسایی عوامل ارگونومیک و اصلاح شرایط قابل کنترل می‌توانند به کاهش احتمال تشدید مشکلات کمک کنند. در صورت نیاز به درمان یا بررسی تخصصی نیز مسیر مناسب برای ادامه ارزیابی مشخص می‌شود.

جمع‌بندی درمان تاندونیت در طب کار

تاندونیت شغلی ممکن است با حرکات تکراری، اعمال نیرو، کار در وضعیت نامناسب و برخی وظایف فیزیکی ارتباط داشته باشد. درمان مناسب باید بر اساس تشخیص پزشک و شرایط هر فرد انتخاب شود.

در محیط کار، کنترل عامل ایجادکننده یا تشدیدکننده به اندازه رسیدگی به علائم اهمیت دارد. ارگونومی مناسب، اصلاح فرآیند کار و پایش سلامت کارکنان می‌توانند بخش مهمی از مدیریت این مشکلات باشند.

استفاده از خدمات طب کار در تهران و ارزیابی کارکنان در طب کار آریا پژوهان غرب می‌تواند به شناسایی عوامل شغلی و برنامه‌ریزی برای کنترل بهتر آنها کمک کند.

اطلاعات تماس طب کار آریا پژوهان غرب

شرکت تخصصی طب کار آریا پژوهان غرب – تأسیس ۱۳۸۳
آدرس: میدان توحید، خیابان ستارخان، نرسیده به باقرخان، کوچه شادی، پلاک ۶، واحد یکم
تلفن همراه: ۰۹۱۲۲۶۳۸۶۱۲ – ۰۹۱۲۲۶۳۶۳۶۵
تلفن ثابت: ۰۲۱۶۶۵۵۳۱۴۳ – ۰۲۱۶۶۵۲۵۷۵۵ – ۰۲۱۶۶۹۱۹۲۲۶
ایمیل: ariyapajhoohan@gmail.com
وب‌سایت: www.ariyapajhoohan.ir